Khung thỏa thuận được thiết lập
Theo tuyên bố chung do Nhà Trắng công bố: Mỹ sẽ giữ mức thuế suất 20 % đối với phần lớn hàng hóa nhập khẩu từ Việt Nam, đồng thời sẽ chọn lọc các sản phẩm để áp dụng mức thuế 0 %. Đổi lại, phía Việt Nam cam kết tạo quyền tiếp cận ưu đãi cho hầu hết hàng hóa Mỹ.
Những nội dung nổi bật của thỏa thuận thương mại Việt Nam - Hoa Kỳ
Hai bên sẽ tiến hành hoàn thiện văn bản chính thức trong vài tuần tới, chuẩn bị các thủ tục bên trong quốc nội trước khi thỏa thuận có hiệu lực.
Việt Nam cam kết mở cửa hơn với hàng hóa và dịch vụ Mỹ: bao gồm việc chấp nhận tiêu chuẩn an toàn, môi trường cho xe hơi theo tiêu chuẩn Mỹ, điều chỉnh giấy phép nhập khẩu thiết bị y tế, dược phẩm Mỹ.
Mỹ và Việt Nam cùng nhấn mạnh mong muốn tăng cường hợp tác về chuỗi cung ứng, chống trốn thuế và xuất khẩu kiểm soát – đặc biệt trong bối cảnh tái căn chỉnh mạnh mẽ chuỗi cung ứng toàn cầu.
Trong chín tháng đầu năm 2025, thương mại hai chiều Việt – Mỹ đã tăng 27 % so với cùng kỳ năm trước, đạt 126,4 tỷ USD. Việt Nam ghi nhận thặng dư thương mại với Mỹ khoảng 99,1 tỷ USD từ đầu năm đến nay.
Ý nghĩa và cơ hội cho Việt Nam
Với khung thỏa thuận này, Việt Nam có thể tận dụng để đẩy mạnh xuất khẩu vào thị trường Mỹ – vốn đang là một trong những động lực tăng trưởng chính. Việc được chọn để giảm thuế xuống 0% với một số sản phẩm sẽ tạo cú hích không nhỏ, nhất là với mặt hàng công nghiệp chế biến, nông-thuỷ sản và đồ gỗ. Đồng thời, cam kết mở cửa cho hàng hóa Mỹ cũng sẽ giúp Việt Nam đa dạng hoá nguồn cung và nâng cao năng lực sản xuất – chuyển dịch trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu nhiều biến động.
Thách thức và điều cần lưu ý
Tuy nhiên, dù khung thỏa thuận đã được thiết lập, vẫn còn nhiều chi tiết cần làm rõ: danh mục sản phẩm cụ thể được giảm thuế đến 0%, cơ chế giám sát và thực thi về tiêu chuẩn, xuất xứ, và cách Việt Nam xử lý “hạn chế phi thuế quan” vốn được Mỹ quan ngại lâu nay. Bên cạnh đó, Việt Nam phải đảm bảo giữ vững ổn định chuỗi sản xuất – xuất khẩu, không phụ thuộc quá lớn vào một thị trường, đồng thời cân nhắc tính bền vững của tăng trưởng dựa trên xuất khẩu.
Khung thỏa thuận Việt – Mỹ lần này là bước tiến quan trọng trong quan hệ kinh tế – thương mại giữa hai nước. Nếu triển khai tốt, đây sẽ là cơ hội lớn giúp Việt Nam nâng cấp xuất khẩu, thu hút đầu tư, và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Ngược lại, việc thực thi các cam kết với yêu cầu minh bạch và hiệu quả sẽ quyết định nhiều đến thành công của thỏa thuận.
Dưới đây là những nội dung chính đã được công bố trong “Joint Statement on United States‑Viet Nam Framework for an Agreement on Reciprocal, Fair and Balanced Trade” giữa Viet Nam và United States (ra ngày 26/10/2025).
Những nội dung đã được xác nhận
- Việt Nam cam kết tạo quyền tiếp cận ưu đãi (preferential market access) cho hầu hết hàng hóa công nghiệp và nông nghiệp xuất khẩu từ Mỹ vào thị trường Việt Nam.
- Mỹ sẽ duy trì mức thuế suất “đối đẳng” (reciprocal tariffs) ở mức 20% đối với hàng hóa xuất khẩu có nguồn gốc từ Việt Nam, theo Executive Order 14257 ngày 2/4/2025 (và sửa đổi).
- Đồng thời, Mỹ và Việt Nam sẽ xác định một danh mục sản phẩm riêng (dẫn chiếu điều khoản “Annex III to Executive Order 14346” ngày 5/9/2025) trong đó Mỹ có thể áp dụng mức thuế 0% cho một số sản phẩm xuất khẩu từ Việt Nam.
- Chấp nhận các phương tiện (ô tô) được sản xuất theo tiêu chuẩn an toàn và khí thải của Mỹ.
- Xử lý các vấn đề về giấy phép nhập khẩu thiết bị y tế từ Mỹ, phê duyệt nhanh các dược phẩm Mỹ, cải tiến thủ tục kiểm định và chứng nhận.
- Thực hiện đầy đủ nghĩa vụ quốc tế về quyền sở hữu trí tuệ (ví dụ: các hiệp ước WIPO) để phù hợp với tiêu chuẩn Mỹ đưa ra. Về hàng rào phi thuế quan, Việt Nam sẽ thực hiện một số cam kết: Để đưa thỏa thuận vào thực thi: trong vài tuần tới hai bên sẽ hoàn thiện văn bản chính thức, chuẩn bị các thủ tục trong nước và chuẩn bị ký kết.
Những điều chưa xác định rõ:
- Danh mục sản phẩm cụ thể mà Mỹ sẽ áp mức thuế 0% vẫn chưa được công khai chi tiết. Văn bản chỉ nói “sản phẩm từ danh sách Annex III … sẽ được xác định”.
- Thời điểm và cơ chế áp dụng mức thuế 0% cũng như cách phân biệt sản phẩm “có nguồn gốc Việt Nam hợp lệ” còn cần làm rõ.
- Việc thực thi các cam kết về hàng rào phi thuế quan – như cấp phép, tiêu chuẩn – sẽ đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ và giám sát.
- Việc Việt Nam mở cửa thị trường cho hàng hóa Mỹ — trong khi vẫn giữ mức 20% thuế đối với hàng Việt Nam vào Mỹ — đặt ra yêu cầu cân bằng về quyền lợi hai bên, cũng như phản ứng từ các ngành xuất khẩu của Việt Nam.