Hội nghị thượng đỉnh G20 sẽ tập hợp những người đứng đầu của 19 quốc gia và Liên minh châu Âu để thảo luận về các vấn đề tác động đến thị trường quốc tế. Cuộc chiến thương mại đang diễn ra giữa Mỹ và Trung Quốc khiến hội nghị G20 năm nay đặc biệt có tầm quan trong, vì ông Trump có thể quyết định tăng thuế đối với hàng nhập khẩu của Trung Quốc.
Mặc dù qua lại trong hơn một năm, cả Mỹ và Trung Quốc đều có những động lực để làm hòa. Trung Quốc tuyên bố họ không muốn một cuộc chiến thương mại, vì nền kinh tế của họ không thể hoạt động ở mức hiện tại mà không xuất khẩu sang Mỹ. Sự lựa chọn của Trump để tăng thuế, đã thu hút sự quan tâm của hàng trăm công ty Mỹ và phần lớn các nhà kinh tế.
Theo các giáo sư chiến lược kinh doanh hàng đầu và các nhà tư vấn lãnh đạo, nếu ông Trump muốn đạt được sự đồng thuận về thỏa thuận thương mại, ông cần có một chiến lược truyền thông trước các cuộc họp với ông Tập và các nhà lãnh đạo thế giới khác. Hơn thế nữa, Tổng thống phải hiểu hành động của mình sẽ được cảm nhận như thế nào bởi những người đứng đầu nhà nước - và công chúng.
Những gì ông ấy làm hay không làm sẽ là một bài học cho các nhà lãnh đạo trên khắp các giới chính trị và kinh doanh.
Chuẩn bị những bước đi
"Bất kể điều gì xảy ra, bạn phải chuẩn bị trước những gì bạn sẽ làm", Harry Kraemer, giáo sư quản lý và chiến lược tại Trường Quản lý Kellogg của Đại học Tây Bắc Hoa Kỳ, cho biết. "Trong một cuộc khủng hoảng, trong một cuộc đàm phán, tôi biết mình sẽ làm gì."
Ông Trump cần biết chính xác những gì ông muốn từ thỏa thuận. Cho đến nay, theo báo cáo thì Trung Quốc có một danh sách các yêu cầu để đánh ông Trump tại hội nghị thượng đỉnh. Nhà Trắng vẫn chưa công bố những gì họ muốn đưa ra khỏi thỏa thuận, mặc dù ông Trump đã nói rằng ông sẽ tăng thuế nếu ông Tập không đáp ứng các điều khoản của ông. Có những kỳ vọng rõ ràng và việc cố gắng gặp ông Tập trong thời gian giữa hội nghị thượng đỉnh được coi là việc thực hành lãnh đạo tốt, Kraemer nói.
Bên cạnh việc chuẩn bị cho các điều khoản đàm phán, Maurice Schweitzer, giáo sư tại Trường Wharton và là tác giả của "Friend & Foe: Khi nào nên hợp tác, khi nào nên cạnh tranh và làm thế nào để thành công ở cả hai", khuyến nghị ông Trump cần có một chiến lược "giao tiếp phi nhiệm vụ". "Giao tiếp phi nhiệm vụ" theo nghĩa đen có nghĩa là các chủ đề thảo luận không liên quan đến đàm phán, từ thể thao, thời tiết tói câu chuyện về các thành viên gia đình.
Chuẩn bị để nói về thời tiết có vẻ ngớ ngẩn, nhưng giao tiếp này "dù sao cũng rất cần thiết để giữ gìn và xây dựng các mối quan hệ", Schweitzer nói. Nói tóm lại, có một mối quan hệ tốt với đối tác đàm phán của bạn sẽ dẫn đến một kết quả tốt hơn.
Lựa chọn thời điểm để nêu đề xuất
Ông Trump có thể gây thiện cảm với ông Tập bằng cách đặt câu hỏi thay vì đề xuất giải pháp mà không cần lắng nghe. Susan Stehlik, giám đốc chương trình truyền thông quản lý của Trường Kinh doanh NYU Stern, cho biết các nhà lãnh đạo phương Tây có thể rơi vào cái bẫy trình bày một đề xuất ngay trên đầu cuộc họp.
Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe, Ivanka Trump, Tổng thống Trump và Tổng thống Indonesia Joko Widodo tham dự một sự kiện về trao quyền cho phụ nữ trong Hội nghị thượng đỉnh G20 vào ngày 29 tháng 6 năm 2019. Ảnh: AFP
Các nhà lãnh đạo doanh nghiệp Đông Á tôn trọng các nhà lãnh đạo phương Tây với mong muốn hiểu quan điểm của họ, chủ yếu thông qua việc đặt câu hỏi, Stehlik, người đã dành nhiều thập kỷ trong ngân hàng quốc tế cho biết. Cô nói rằng cô đã thành công hơn khi đặt câu hỏi và cố gắng hiểu các đối tác kinh doanh Đông Á của mình hơn cô đã làm khi đi bộ với một danh sách các nhu cầu. "Tôi đã học cách thực sự lắng nghe và bắt đầu đặt câu hỏi và tin tưởng vào quy trình, và họ tin tưởng tôi hơn", cô nói. "Có một sự tôn trọng thực sự mà bạn phát triển."
Hạn chế tiếp xúc
Giới hạn thời gian bạn tương tác với đối tác kinh doanh hoặc đồng nghiệp cũng giúp giữ mối quan hệ công khai, Schweitzer nói. Khi các nhà lãnh đạo tương tác với những người mà họ có mối quan hệ phức tạp, họ thường cần thể hiện cảm xúc mà họ không thực sự cảm thấy, thêm chi phí "lao động cảm xúc".
Lao động cảm xúc, như cụm từ cho thấy, có thể gây nên mệt mỏi. Nghiên cứu tìm thấy loại lao động cảm xúc này gây tổn hại về thể chất và có thể ảnh hưởng đến hiệu suất công việc. Do đó, Trump nên hạn chế tiếp xúc với ông Tập và Tổng thống Nga Vladimir Putin nếu ông muốn có khả năng tốt nhất để tìm một thỏa thuận thành công. "Giữ khoảng cách giữa họ có thể làm giảm xung đột," Schweitzer nói.
Xác định mục tiêu chung
Trump và Tập cần gạt sang một bên những khác biệt trong mối quan hệ cá nhân trước khi đi đến thỏa thuận.
"Trump và Tập muốn có một nền kinh tế thế giới thịnh vượng và họ muốn hòa bình và ổn định ở Trung Đông và Biển Trung Quốc," Schweitzer nói. "Tất cả chúng ta đều có xung đột với các đồng nghiệp, nhưng chúng ta cũng có những mục tiêu chung ở cấp độ cao hơn."
Các ưu tiên mà mọi người chia sẻ được gọi là "mục tiêu cao nhất" trong tài liệu tâm lý học và chúng là một cách đáng tin cậy để khiến những người coi mình là thành viên của các nhóm đối lập hợp tác.
Thủ tướng Đức Angela Merkel, trái, và Tổng thống Nga Vladimir Putin tham dự một cuộc họp bên lề hội nghị thượng đỉnh tại Osaka vào ngày 29 tháng 6 năm 2019. Ảnh: AFP
Giữ gìn hình ảnh
Ngoài các cuộc họp riêng lẻ, Hội nghị thượng đỉnh G20 còn thể hiện một bức tranh đáng tin cây. Các nhà lãnh đạo thế giới là hiện thân của đất nước họ; và khi những nhà lãnh đạo quốc gia này ở bên nhau, điều đó cho thấy không chỉ mối quan hệ giữa các cá nhân mà là mối quan hệ giữa các quốc gia của họ.
Chẳng hạn, một bức ảnh từ hội nghị thượng đỉnh G-7 năm ngoái mô tả bà Angela Merkel hiện ra mờ nhạt bên cạnh ông Trump khi ông ngồi khoanh tay. Các chuyên gia cho biết, hình ảnh đó thể hiện mối quan hệ căng thẳng giữa Mỹ và Đức.
"Định vị cơ thể của ông Trump thường xuyên không giúp ích gì cho hình ảnh của anh ấy", Stehlik nói. Để tạo dư luận tốt, Stehlik đề nghị các nhà lãnh đạo thế giới làm việc với các chuyên gia tư vấn để tìm ra những góc độ ăn ảnh nhất của họ khi cần phải đứng để chụp ảnh. Nghiêng về phía trước khi bên kia đang nói chuyện, đứng lên, giữ cho cánh tay của bạn mở ra, bắt tay và mỉm cười cũng là những tín hiệu phi ngôn ngữ tốt mà chụp ảnh tốt, Kraemer nói.
Ông Trump và các nhà lãnh đạo khác có thể sử dụng loại ngôn ngữ cơ thể này để truyền đạt cảm giác tích cực trong các tình huống không thoải mái - một chiến lược quan trọng để đạt được điều mong muốn.