Cổ phiếu SpaceX (mã SPCX) đã phục hồi lên trên mức giá IPO 135 USD, đánh dấu sự đảo chiều đáng chú ý sau giai đoạn lao dốc kể từ khi công ty của tỷ phú Elon Musk lên sàn Nasdaq hồi tháng 6.
Trong phiên ngày 10/8, cổ phiếu SpaceX đóng cửa ở mức khoảng 138,74 USD, tăng hơn 4%. Đây là lần đầu tiên cổ phiếu trở lại trên giá IPO kể từ giữa tháng 7. Trước đó, SPCX từng rơi xuống khoảng 108 USD vào đầu tháng 8, trước khi bật tăng mạnh trở lại.
Từ cơn sốt IPO đến cú giảm mạnh
SpaceX đã tạo dấu ấn lịch sử khi chào bán cổ phiếu lần đầu với giá 135 USD/cổ phiếu, huy động khoảng 75 tỷ USD. Ngay sau khi lên sàn, cổ phiếu nhanh chóng tăng mạnh, có thời điểm đạt hơn 225 USD, cao hơn khoảng 67% so với giá IPO.
Tuy nhiên, sự hưng phấn ban đầu nhanh chóng nhường chỗ cho áp lực điều chỉnh. Cổ phiếu từng giảm xuống dưới giá IPO và mất hơn 40% so với đỉnh hậu IPO.
Một trong những yếu tố gây sức ép là định giá SpaceX ở mức rất cao so với doanh thu hiện tại. Theo RBC Global Asset Management, SpaceX bước vào thị trường với mức định giá tương đương khoảng 96 lần doanh thu, cao hơn rất nhiều so với mặt bằng lịch sử của các đợt IPO lớn.
Lượng cổ phiếu bị khóa bắt đầu được mở bán
Một vấn đề khác đang được giới đầu tư theo dõi sát là lịch mở khóa cổ phiếu (lock-up).
SpaceX chỉ đưa một phần tương đối nhỏ số cổ phiếu vào giao dịch tự do trong đợt IPO. Sau đó, các nhóm cổ đông nội bộ và nhân viên sẽ lần lượt được phép chuyển nhượng cổ phiếu theo lịch đã quy định.
Đợt mở khóa đầu tiên sau báo cáo tài chính quý II đã đưa khoảng 911 triệu cổ phiếu vào diện có khả năng giao dịch. Đây là lượng cổ phiếu rất lớn so với lượng cổ phiếu tự do lưu hành ban đầu, khiến thị trường lo ngại nguồn cung tăng đột biến có thể tạo thêm áp lực lên giá.
Đáng chú ý, đây chưa phải đợt mở khóa cuối cùng. Theo lịch trong bản cáo bạch, các mốc tiếp theo bao gồm ngày 20/8, 9/9, 24/9, 9/10 và 24/10, trước khi bước vào các đợt mở khóa tiếp theo vào cuối năm.
Điều này đồng nghĩa với việc nguồn cung cổ phiếu SPCX trên thị trường có thể tiếp tục tăng đáng kể trong những tháng tới.
Nhà đầu tư cá nhân bắt đầu thận trọng hơn
Sự thay đổi tâm lý cũng đã xuất hiện ở nhóm nhà đầu tư cá nhân.
Theo Vanda Research, ngày 7/8 đánh dấu lần đầu tiên kể từ IPO mà nhà đầu tư cá nhân trở thành bên bán ròng cổ phiếu SpaceX, với giá trị bán ròng khoảng 4,5 triệu USD. Trước đó, nhóm này liên tục mua vào khi cổ phiếu giảm giá.
Động thái này được đánh giá có thể phản ánh hoạt động chốt lời ngắn hạn hoặc sự thay đổi trong cách nhìn nhận rủi ro, thay vì một cuộc tháo chạy khỏi cổ phiếu.
Thực tế, cổ phiếu SpaceX đã tăng mạnh trở lại trong tháng 8. Việc giá vượt 135 USD cho thấy lực cầu vẫn tồn tại, trong khi những lo ngại về đợt mở khóa cổ phiếu đầu tiên chưa tạo ra làn sóng bán tháo lớn như một số nhà đầu tư từng lo ngại.
Bài toán lớn nhất vẫn là tăng trưởng
Đằng sau những biến động ngắn hạn của SPCX là câu hỏi lớn hơn: SpaceX có thể duy trì tốc độ tăng trưởng đủ cao để thuyết phục thị trường về mức định giá hiện tại hay không?
Công ty đang đặt cược vào nhiều lĩnh vực tăng trưởng, từ phóng vệ tinh, dịch vụ Starlink đến cơ sở hạ tầng AI và các dự án công nghệ liên quan.
Trong khi đó, mức định giá rất cao khiến thị trường đòi hỏi SpaceX phải tiếp tục duy trì tốc độ tăng trưởng doanh thu mạnh và từng bước cải thiện khả năng sinh lời. Chỉ cần tốc độ tăng trưởng chậm lại đáng kể, áp lực điều chỉnh định giá có thể quay trở lại.
Với nhà đầu tư, vì thế, việc SPCX trở lại trên 135 USD chưa thể xem là tín hiệu kết thúc giai đoạn biến động. Giá IPO hiện vừa là cột mốc tâm lý, vừa là phép thử đối với sức mạnh của lực cầu trong bối cảnh lượng cổ phiếu lưu hành tiếp tục tăng.
Nếu các đợt mở khóa tiếp theo diễn ra mà không xuất hiện làn sóng bán mạnh, cổ phiếu SpaceX có thể tiếp tục củng cố niềm tin của thị trường. Ngược lại, nếu nguồn cung mới tạo áp lực lớn, mức giá 135 USD có thể một lần nữa trở thành ngưỡng kháng cự quan trọng.