Tại Hoa Cường Bắc (Huaqiangbei) – trung tâm phân phối linh kiện điện tử lớn nhất Trung Quốc – tình trạng khan hiếm nguồn cung và giá tăng đang tác động trực tiếp đến cả doanh nghiệp lẫn người tiêu dùng.
Theo South China Morning Post, các loại chip nhớ NAND Flash và DRAM đã tăng giá đáng kể trong những tháng gần đây sau khi nhiều nhà sản xuất lớn cắt giảm sản lượng để cân bằng cung – cầu. Cùng với sự phục hồi nhu cầu từ lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), trung tâm dữ liệu và thiết bị điện tử tiêu dùng, thị trường chip nhớ đang bước vào chu kỳ tăng giá mới.
Hoa Cường Bắc chịu áp lực từ biến động giá
Được ví như "thủ phủ điện tử" của Trung Quốc, Hoa Cường Bắc là nơi tập trung hàng nghìn doanh nghiệp kinh doanh linh kiện, thiết bị điện tử và dịch vụ sửa chữa. Tuy nhiên, nhiều thương nhân tại đây cho biết giá chip nhớ thay đổi gần như hằng ngày, khiến việc báo giá cho khách hàng và duy trì lợi nhuận trở nên khó khăn.
Không ít cửa hàng buộc phải thu hẹp lượng hàng tồn kho hoặc chỉ nhập hàng theo từng đơn đặt trước nhằm hạn chế rủi ro khi giá tiếp tục biến động. Với các doanh nghiệp lắp ráp thiết bị điện tử, chi phí linh kiện tăng cũng đồng nghĩa biên lợi nhuận bị thu hẹp trong bối cảnh sức mua của thị trường vẫn chưa phục hồi hoàn toàn.
AI trở thành động lực mới của thị trường chip nhớ
Một trong những nguyên nhân quan trọng khiến giá chip nhớ tăng là nhu cầu ngày càng lớn từ các hệ thống AI. Các máy chủ AI sử dụng GPU hiệu năng cao cần dung lượng bộ nhớ lớn hơn nhiều so với máy chủ truyền thống, kéo theo nhu cầu đối với DRAM băng thông cao (HBM) và các dòng NAND Flash thế hệ mới.
Song song với đó, nhiều nhà sản xuất chip nhớ quốc tế đang ưu tiên năng lực sản xuất cho các sản phẩm phục vụ AI có giá trị gia tăng cao, khiến nguồn cung các dòng chip phổ thông dành cho điện thoại, máy tính cá nhân và thiết bị điện tử tiêu dùng trở nên hạn chế hơn.
Người tiêu dùng có thể phải trả giá cao hơn
Giới phân tích nhận định xu hướng tăng giá chip nhớ nhiều khả năng sẽ sớm phản ánh vào giá bán các thiết bị điện tử như smartphone, laptop, ổ cứng SSD và nhiều sản phẩm điện tử tiêu dùng khác.
Mặc dù mức tăng giá bán lẻ có thể chưa diễn ra ngay lập tức do các hãng còn lượng hàng tồn kho được nhập với giá thấp, nhưng nếu đà tăng của chip nhớ kéo dài, các nhà sản xuất sẽ khó tránh khỏi việc điều chỉnh giá để bù đắp chi phí đầu vào.
Chu kỳ mới của ngành bán dẫn
Theo các chuyên gia, thị trường chip nhớ vốn mang tính chu kỳ và thường trải qua các giai đoạn dư cung, cắt giảm sản lượng rồi phục hồi giá. Sau giai đoạn suy giảm kéo dài trong năm 2023–2024, thị trường hiện được cho là đang bước vào chu kỳ tăng trưởng mới nhờ sự bùng nổ của AI và nhu cầu đầu tư trung tâm dữ liệu trên toàn cầu.
Đối với Trung Quốc, biến động này cũng phản ánh thách thức trong việc bảo đảm nguồn cung linh kiện cốt lõi cho ngành điện tử. Dù nước này đã đầu tư mạnh vào phát triển ngành bán dẫn nội địa, chip nhớ vẫn là một trong những lĩnh vực chịu ảnh hưởng lớn từ biến động của thị trường quốc tế.
Cơ hội cho chuỗi cung ứng khu vực
Sự phục hồi của thị trường chip nhớ không chỉ tác động đến Trung Quốc mà còn tạo hiệu ứng lan tỏa đối với các trung tâm sản xuất điện tử tại châu Á, trong đó có Việt Nam. Khi nhu cầu linh kiện phục vụ AI và điện tử tiêu dùng tiếp tục tăng, các doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng có cơ hội mở rộng sản xuất và tham gia sâu hơn vào mạng lưới cung ứng toàn cầu.
Trong bối cảnh AI đang trở thành động lực tăng trưởng mới của ngành bán dẫn, những biến động tại thị trường chip nhớ được xem là tín hiệu cho thấy cuộc cạnh tranh công nghệ sẽ không chỉ diễn ra ở các bộ xử lý AI, mà còn lan sang những linh kiện nền tảng như bộ nhớ – yếu tố quyết định hiệu năng của các hệ thống điện toán thế hệ mới.