Máy tính, mạng
AI và tương lai việc làm: Từ cảnh báo của Jamie Dimon đến bài toán chính sách cho các quốc gia
Alisa H - Thứ Bảy, 13/12/2025 4:17 CH
Vietnet24h - Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo (AI) đang đặt thế giới trước một bước ngoặt lớn về kinh tế – xã hội, trong đó việc làm và cấu trúc thị trường lao động là một trong những vấn đề trung tâm.

Phát biểu mới đây của Jamie Dimon – Tổng Giám đốc Tập đoàn tài chính JPMorgan Chase, đăng tải trên CNBC, đã thu hút sự chú ý khi ông thẳng thắn thừa nhận: AI sẽ loại bỏ một số việc làm, nhưng đồng thời nhấn mạnh rằng cơ hội mới vẫn mở ra cho những người sở hữu kỹ năng phù hợp.

Nhận định này không chỉ phản ánh góc nhìn của một nhà lãnh đạo doanh nghiệp lớn, mà còn gợi mở những vấn đề có tính chiến lược đối với các nền kinh tế, đặc biệt là các quốc gia đang phát triển trong quá trình chuyển đổi số.

AI: Không còn là giả định, mà là lực tác động hiện hữu
Jamie Dimon không mô tả AI như một mối đe dọa trừu tượng trong tương lai xa. Ngược lại, ông khẳng định AI đã và đang thay thế nhiều công việc mang tính lặp lại, tiêu chuẩn hóa – từ xử lý dữ liệu, nghiệp vụ văn phòng, đến một phần dịch vụ tài chính, chăm sóc khách hàng.

Điểm đáng chú ý là Dimon không phủ nhận khả năng mất việc làm cục bộ, thậm chí ở quy mô lớn nếu quá trình triển khai AI diễn ra quá nhanh và thiếu kiểm soát. Tuy nhiên, ông cho rằng điều quan trọng hơn là bản chất của sự thay đổi: AI không chỉ “cắt giảm”, mà tái cấu trúc toàn bộ thị trường lao động.

Lập luận này phù hợp với xu thế lịch sử của các cuộc cách mạng công nghiệp: công nghệ mới luôn loại bỏ một số nghề cũ, nhưng đồng thời tạo ra những công việc mới với yêu cầu kỹ năng cao hơn.

Kỹ năng nào còn “đất sống” trong kỷ nguyên AI?
Một trong những điểm cốt lõi trong phát biểu của Jamie Dimon là sự phân hóa kỹ năng. Theo ông, những kỹ năng sau sẽ ngày càng trở nên giá trị:

  • Tư duy phản biện và năng lực ra quyết định
  • Trí tuệ cảm xúc, khả năng thấu hiểu và tương tác con người
  • Kỹ năng giao tiếp, viết lách, thuyết trình
  • Khả năng học hỏi liên tục và thích ứng với thay đổi

Đây đều là những năng lực mà AI, dù ngày càng thông minh, chưa thể thay thế một cách toàn diện. AI có thể xử lý dữ liệu nhanh hơn con người, nhưng vẫn gặp giới hạn trong việc hiểu ngữ cảnh xã hội, giá trị đạo đức, cảm xúc và các mối quan hệ phức tạp.

Thông điệp ngầm nhưng rất rõ ràng: chỉ giỏi kỹ thuật là chưa đủ. Trong kỷ nguyên AI, lợi thế cạnh tranh của con người nằm ở những năng lực “rất người”.

AI và trách nhiệm chính sách: Không thể phó mặc cho thị trường
Một điểm quan trọng khác trong phát biểu của Dimon là lời cảnh báo về nhịp độ triển khai AI. Ông cho rằng nếu công nghệ được áp dụng quá nhanh, thiếu các “hàng rào an toàn”, xã hội có thể phải đối mặt với cú sốc lao động, làm gia tăng bất bình đẳng và bất ổn.

Điều này cho thấy AI không còn là câu chuyện riêng của doanh nghiệp hay ngành công nghệ, mà đã trở thành vấn đề chính sách công. Các chính phủ cần:

  • Xây dựng chiến lược kỹ năng quốc gia gắn với AI
  • Đầu tư mạnh vào tái đào tạo và nâng cấp kỹ năng lao động
  • Hoàn thiện khung pháp lý và an sinh xã hội để hỗ trợ người lao động trong giai đoạn chuyển đổi

Nếu thiếu vai trò điều tiết của Nhà nước, lợi ích từ AI có thể tập trung vào một nhóm nhỏ, trong khi rủi ro xã hội lại lan rộng.

Hàm ý đối với Việt Nam: Thách thức đi kèm cơ hội
Đối với Việt Nam – một quốc gia đang đẩy mạnh chuyển đổi số và công nghiệp hóa – những cảnh báo của Jamie Dimon mang ý nghĩa đặc biệt.

Thứ nhất, lợi thế lao động giá rẻ và kỹ năng trung bình có nguy cơ suy giảm nhanh chóng khi AI thay thế các công việc giản đơn. Nếu không nâng cấp kỹ năng, một bộ phận lao động có thể bị “kẹt” giữa quá trình tự động hóa.

Thứ hai, Việt Nam có cơ hội nếu chủ động đi trước trong đào tạo kỹ năng tương lai: kết hợp công nghệ số, AI với tư duy phản biện, sáng tạo, quản lý và giao tiếp. Đây là nền tảng để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Thứ ba, chính sách giáo dục – lao động cần chuyển trọng tâm từ “đào tạo một lần” sang học tập suốt đời, từ truyền thụ kiến thức sang phát triển năng lực.

AI không thay thế con người – nhưng thay thế những ai không kịp thích ứng
Nhận định của Jamie Dimon cho thấy một cách tiếp cận thực tế và cân bằng: AI không phải kẻ hủy diệt tuyệt đối của việc làm, nhưng là phép thử khắc nghiệt đối với năng lực thích ứng của mỗi cá nhân và mỗi quốc gia.

Trong kỷ nguyên AI, con người không cạnh tranh với máy móc về tốc độ tính toán, mà cạnh tranh ở khả năng tư duy, sáng tạo, đạo đức và kết nối xã hội. Quốc gia nào chuẩn bị tốt về kỹ năng, chính sách và thể chế sẽ biến AI thành động lực phát triển; ngược lại, sự chậm trễ có thể khiến lợi thế tụt dốc nhanh chóng.

AI vì thế không chỉ là câu chuyện công nghệ, mà là bài toán phát triển con người và quản trị xã hội trong thế kỷ XXI.

Giới trẻ Mỹ và bài toán khó khi tìm việc công nghệ Vietnet24h - Công nghệ từng là ngành nghề hấp dẫn nhất với Gen Z, nhưng mọi thứ đã thay đổi. Sự bất ổn của thị trường lao động, cắt giảm nhân sự và ảnh hưởng từ AI khiến nhiều sinh viên tốt nghiệp rơi vào tình trạng hoang mang, chật vật tìm kiếm cơ hội.
Trí tuệ nhân tạo có thể ảnh hưởng đến 60% việc làm trên toàn cầu Vietnet24h - IMF đã đánh giá tác động tiềm tàng của AI đối với thị trường lao động toàn cầu và nhận thấy rằng, trong hầu hết các trường hợp, AI có khả năng làm trầm trọng thêm tình trạng bất bình đẳng nói chung. Đáng nói, AI sẽ tác động đến 60% việc làm ở các nền kinh tế phát triển.
Tin khác cùng chuyên mục
Tin đọc nhiều
AI thúc đẩy nhu cầu lưu trữ, các nhà cung ứng linh kiện ổ cứng Nhật Bản hồi sinh Vietnet24h - Sau nhiều năm bị thu hẹp bởi sự phát triển của ổ cứng thể rắn (SSD), ngành công nghiệp linh kiện ổ cứng truyền thống của Nhật Bản đang đứng trước cơ hội phục hồi mạnh mẽ khi làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI) làm bùng nổ nhu cầu lưu trữ dữ liệu.
Alibaba và Meta chạy đua AI mã nguồn mở, laptop trở thành chiến trường mới Vietnet24h - Alibaba và Meta đang thúc đẩy các mô hình AI có trọng số mở (open-weight AI), mở ra khả năng đưa AI mạnh hơn trực tiếp lên máy tính cá nhân và laptop. Cuộc đua mới không chỉ xoay quanh chất lượng mô hình mà còn đặt các hãng công nghệ trước bài toán về phần cứng, chi phí tính toán và quyền kiểm soát hệ sinh thái AI.
Máy tính và linh kiện: Động lực mới của ngành điện tử Việt Nam, nhưng nhập khẩu vẫn tăng mạnh Vietnet24h - Sản xuất máy tính, sản phẩm điện tử và linh kiện của Việt Nam tiếp tục tăng tốc trong 7 tháng đầu năm 2026, trong đó chỉ số sản xuất ngành điện tử, máy vi tính và sản phẩm quang học tăng 12,82%, còn xuất khẩu nhóm hàng này đạt 87,39 tỷ USD, tăng gần 50% so với cùng kỳ.(1)
Doanh số bán laptop chơi game màn hình OLED tăng vọt 507% tại Trung Quốc bất chấp sự suy giảm chung của thị trường Vietnet24h - Sigmaintell dự báo tỷ lệ thâm nhập của màn hình OLED vào thị trường tấm nền máy tính xách tay toàn cầu sẽ đạt 19% vào năm 2030.
Cơn sốt AI đẩy giá thiết bị điện tử tăng cao, thời kỳ công nghệ "giảm giá" có thể đã kết thúc Vietnet24h - Làn sóng đầu tư vào hạ tầng AI đang tạo ra cuộc khủng hoảng chip nhớ toàn cầu, buộc các hãng công nghệ như Apple và Microsoft phải tăng giá sản phẩm. Theo các chuyên gia, khi phần lớn nguồn cung bộ nhớ được ưu tiên cho các trung tâm dữ liệu AI, người tiêu dùng sẽ phải làm quen với mặt bằng giá mới của các thiết bị điện tử trong nhiều năm tới.
Doanh thu SSD doanh nghiệp toàn cầu tăng vọt 86% trong quý I/2026 nhờ làn sóng đầu tư AI Vietnet24h - Thị trường ổ cứng thể rắn doanh nghiệp (Enterprise SSD) toàn cầu đã ghi nhận quý tăng trưởng mạnh nhất trong lịch sử khi nhu cầu xây dựng hạ tầng AI bùng nổ trên phạm vi toàn cầu.
Microsoft cân nhắc tách Xbox thành công ty riêng giữa áp lực tái cấu trúc ngành game Vietnet24h - Microsoft đang xem xét một loạt phương án chiến lược đối với mảng kinh doanh Xbox, bao gồm khả năng tách đơn vị này thành một công ty con hoạt động độc lập hoặc tái cấu trúc theo mô hình tương tự LinkedIn và GitHub.
OpenAI phát hiện lỗ hổng bảo mật từ công cụ bên thứ ba, khẳng định dữ liệu người dùng không bị ảnh hưởng Vietnet24h - OpenAI vừa xác nhận đã phát hiện một sự cố bảo mật liên quan đến công cụ phát triển của bên thứ ba, làm dấy lên những lo ngại mới về rủi ro an ninh trong hệ sinh thái AI đang mở rộng nhanh chóng.
Màn hình OLED bùng nổ khi nhu cầu chơi game thúc đẩy các nhà sản xuất tấm nền Hàn Quốc Vietnet24h - Màn hình OLED nổi bật như một phân khúc tăng trưởng hiếm hoi vẫn do các nhà sản xuất Hàn Quốc dẫn đầu.
HUAWEI VÀ CUỘC ĐUA SIÊU MÁY TÍNH AI: CẠNH TRANH VỚI NVIDIA TRONG THẾ GIỚI TÍNH TOÁN CAO CẤP Vietnet24h - Hãng công nghệ Trung Quốc đã trình làng siêu máy tính AI thế hệ mới tại thị trường quốc tế, một bước đi chiến lược nhằm thách thức vị thế thống trị của Nvidia trong lĩnh vực phần cứng trí tuệ nhân tạo.
Samsung SDI giới thiệu loạt giải pháp pin dành cho trung tâm dữ liệu AI tại Mỹ Vietnet24h - Samsung SDI đang giới thiệu ba nhóm giải pháp pin dành cho các trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI) tại triển lãm RE+ 2026 ở Las Vegas, Mỹ.
Samsung và LG Display đón đầu làn sóng màn hình OLED gaming tại Trung Quốc Vietnet24h - Samsung Display và LG Display đang đẩy mạnh hoạt động kinh doanh tấm nền đi-ốt phát quang hữu cơ (OLED) dành cho màn hình chơi game cao cấp tại Trung Quốc, thị trường trò chơi điện tử lớn nhất thế giới.
Hàn Quốc khẳng định các cam kết của Nvidia vẫn được duy trì sau khi Jensen Huang rời ghế CEO Vietnet24h - Chính phủ Hàn Quốc khẳng định các thỏa thuận cung cấp chip và hợp tác công nghệ giữa Nvidia với các doanh nghiệp Hàn Quốc vẫn được triển khai theo kế hoạch, bất chấp việc Jensen Huang rời vị trí Tổng giám đốc điều hành (CEO) tập đoàn bán dẫn Mỹ.
Cổ phiếu Nvidia lao dốc, AMD và Broadcom nổi lên giữa khủng hoảng lãnh đạo của Jensen Huang Vietnet24h - Những biến động quanh việc Jensen Huang rời vị trí Tổng giám đốc điều hành (CEO) Nvidia đang tạo ra sự phân hóa rõ rệt trên thị trường cổ phiếu công nghệ.
Morgan Stanley và Nomura bất đồng về triển vọng chip nhớ AI, giá mục tiêu SK hynix chênh gần ba lần Vietnet24h - Hai ngân hàng đầu tư quốc tế Morgan Stanley và Nomura đang đưa ra những đánh giá trái chiều về thời gian duy trì chu kỳ tăng trưởng của ngành chip nhớ Hàn Quốc, trong bối cảnh nhu cầu bộ nhớ phục vụ trí tuệ nhân tạo (AI) tăng mạnh nhưng nguy cơ dư cung từ cuối năm 2027 bắt đầu được đặt ra.
SoftBank và ABB tính tách mảng robot tại Trung Quốc để cứu thương vụ 5,4 tỷ USD Vietnet24h - SoftBank Group của Nhật Bản và tập đoàn công nghiệp ABB của Thụy Sĩ đang xem xét phương án tách hoạt động kinh doanh robot tại Trung Quốc thành một pháp nhân riêng, nhằm tìm cách tiếp tục thương vụ mua lại mảng robot công nghiệp trị giá 5,4 tỷ USD sau khi Bắc Kinh ngăn chặn giao dịch.
Samsung giành đơn hàng từ AMD và Nvidia cho nhà máy bán dẫn 2,7 triệu foot vuông tại Texas Vietnet24h - Samsung Electronics được cho là đã giành được đơn hàng cho toàn bộ công suất dự kiến của nhà máy bán dẫn thứ hai tại Taylor, bang Texas (Mỹ), với khách hàng chủ chốt là hai tập đoàn sản xuất chip AI hàng đầu AMD và Nvidia.
Giá chip DRAM tăng gấp đôi trong năm 2026, ngành PC chịu sức ép chi phí từ làn sóng AI Vietnet24h - Giá bộ nhớ truy cập ngẫu nhiên động (DRAM) đã tăng khoảng gấp đôi so với cuối năm 2025, khi các nhà sản xuất chip ưu tiên nguồn lực cho bộ nhớ phục vụ trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI).
Marvell thâu tóm Lumentum với giá trị 115 tỷ USD, đặt cược lớn vào kết nối quang cho AI Vietnet24h - Marvell Technology đạt thỏa thuận mua lại Lumentum trong thương vụ hoán đổi cổ phiếu trị giá doanh nghiệp 115 tỷ USD, nhằm kết hợp công nghệ bán dẫn, kết nối điện và quang học để đáp ứng nhu cầu truyền dữ liệu ngày càng lớn của hạ tầng trí tuệ nhân tạo (AI).
Samsung Electronics duyệt cổ tức 30 nghìn tỷ won sau quý kinh doanh kỷ lục Vietnet24h - Samsung Electronics xác nhận lợi nhuận hoạt động quý III/2026 đạt mức kỷ lục 107,44 nghìn tỷ won (khoảng 80,5 tỷ USD), đồng thời thông qua kế hoạch chi trả cổ tức tiền mặt trị giá 30 nghìn tỷ won.
Qualcomm dự báo thị trường smartphone đi ngang năm 2027, đặt cược lớn vào chip trung tâm dữ liệu AI Vietnet24h - Qualcomm dự báo thị trường điện thoại thông minh toàn cầu sẽ gần như đi ngang hoặc suy giảm nhẹ trong năm 2027, sau một năm 2026 đầy khó khăn do thiếu hụt chip nhớ và giá linh kiện tăng cao.
Apple lập kỷ lục doanh thu iPhone 57,58 tỷ USD dù chưa ra mắt iPhone 18 bản tiêu chuẩn Vietnet24h - Apple ghi nhận doanh thu iPhone đạt 57,58 tỷ USD trong quý IV tài khóa 2026, tăng 17% so với cùng kỳ năm trước, dù đợt ra mắt sản phẩm mùa thu chỉ tập trung vào các phiên bản cao cấp iPhone 18 Pro và Pro Max.
Samsung mở rộng hệ sinh thái gia dụng AI, phát triển giải pháp cho cả gia đình và doanh nghiệp Vietnet24h - Samsung Electronics đang mở rộng hệ sinh thái thiết bị gia dụng ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) tại Đông Nam Á và Châu Đại Dương, với các sản phẩm điều hòa thông minh, thiết bị giặt sấy công nghiệp và tủ lạnh tích hợp AI.
Sony hồi sinh Walkman bằng mẫu máy nghe nhạc mạ vàng giá gần 5.900 USD Vietnet24h - Sony đang đưa thương hiệu Walkman trở lại phân khúc thiết bị âm thanh siêu cao cấp với mẫu NW-WM1ZM3 có giá gần 5.900 USD.
Ba sản phẩm Samsung lọt danh sách phát minh tốt nhất năm 2026 của TIME Vietnet24h - Samsung Electronics có ba sản phẩm được tạp chí TIME đưa vào danh sách Best Inventions of 2026, gồm smartphone Galaxy S26 Ultra, tủ lạnh Bespoke AI Family Hub và màn hình chơi game Odyssey G8 G80HS.
IEAE HANOI 2026: Cập nhật những công nghệ điện tử thông minh đang định hình thị trường”. Vietnet24h - Từ ngày 5-7/11/2026, Triển lãm Quốc tế Điện tử & Thiết bị Thông minh Việt Nam (IEAE HANOI 2026) sẽ diễn ra tại Sảnh 2-3, Trung tâm Triển lãm Việt Nam (VEC), Đông Anh, Hà Nội.
Galaxy S27 có thể tăng giá mạnh do chi phí chip nhớ leo thang Vietnet24h - Samsung Electronics được cho là đang cân nhắc tăng giá Galaxy S27 cao hơn dự kiến ban đầu, trong bối cảnh giá DRAM và NAND flash tăng mạnh.
Pixelplus nhắm đến thị trường cảm biến hình ảnh cho máy hút bụi AI Vietnet24h - Pixelplus đang hợp tác với một công ty Hoa Kỳ (tạm gọi là Q) để phát triển cảm biến hình ảnh dành cho robot hút bụi tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI). Công ty đặt mục tiêu cung cấp sản phẩm cho các nhà sản xuất robot hút bụi lớn, bao gồm Samsung Electronics và Roborock.
Samsung và LG sẽ trưng bày hệ sinh thái nhà thông minh tích hợp AI tại IFA 2026 Vietnet24h - Samsung dựng gian hàng độc lập, LG đối đầu trực tiếp với các đối thủ Trung Quốc.
Doanh thu đăng ký thiết bị LG tăng gấp ba lần kể từ năm 2022, đạt kỷ lục nửa đầu năm Vietnet24h - Thương vụ nhà ở B2B, mở rộng Đông Nam Á mở ra kênh tăng trưởng mới.