Diễn biến này thu hút sự chú ý của thị trường bởi Micron là nhà cung cấp DRAM và bộ nhớ băng thông cao HBM – những linh kiện thiết yếu cho máy chủ trí tuệ nhân tạo (AI).
Theo Reuters, cuộc đình công được lên kế hoạch nhằm thể hiện sự đoàn kết với công đoàn tại cơ sở Taichung, đồng thời gia tăng sức ép buộc Micron đưa ra đề xuất cụ thể hơn về phân chia lợi nhuận cho người lao động. Hoạt động này dự kiến diễn ra cùng ngày với phiên hòa giải giữa Micron và một tổ chức công đoàn khác đại diện cho nhân viên tại Taichung, cơ sở sản xuất lớn nhất của hãng tại Đài Loan.
Công đoàn Taoyuan cho biết họ muốn doanh nghiệp xây dựng một cơ chế chia sẻ lợi nhuận công bằng, minh bạch và có khả năng dự đoán, thay vì duy trì cách thức thưởng khiến người lao động khó đánh giá mối liên hệ giữa kết quả kinh doanh và thu nhập của mình. Bên cạnh cơ chế chia sẻ lợi nhuận, công đoàn cũng yêu cầu một khoản thưởng bổ sung thỏa đáng trong năm nay.
Tranh chấp chưa được giải quyết sau các cuộc hòa giải giữa Micron và công đoàn Taoyuan hồi tháng 9. Đầu tháng 10, các thành viên công đoàn đã bỏ phiếu cho phép tổ chức đình công; kết quả được Reuters đưa tin cho thấy 1.994 người, tương đương 99% số phiếu hợp lệ trong cuộc bỏ phiếu, ủng hộ phương án này.
Tranh chấp tiền thưởng giữa lúc lợi nhuận ngành bộ nhớ tăng mạnh
Bất đồng tại Micron diễn ra trong bối cảnh nhu cầu bộ nhớ phục vụ AI đang tạo ra cơ hội tăng trưởng lớn cho các nhà sản xuất bán dẫn. Sự mở rộng của trung tâm dữ liệu, các mô hình AI tạo sinh và hệ thống tính toán hiệu năng cao làm gia tăng nhu cầu đối với DRAM và đặc biệt là HBM – loại bộ nhớ có băng thông lớn, được sử dụng rộng rãi trong các hệ thống tăng tốc AI.
Khi các nhà sản xuất bộ nhớ hưởng lợi từ chu kỳ tăng trưởng mới, vấn đề phân chia thành quả kinh doanh giữa doanh nghiệp và người lao động ngày càng trở thành chủ đề nhạy cảm. Công đoàn tại Taoyuan cho rằng người lao động cần được hưởng lợi rõ ràng hơn từ kết quả kinh doanh, đồng thời yêu cầu một công thức chia sẻ lợi nhuận có tính ổn định và minh bạch.
Công đoàn cũng viện dẫn các mô hình chia sẻ lợi nhuận tại những nhà sản xuất chip Hàn Quốc như Samsung Electronics và SK Hynix làm cơ sở tham khảo cho đề xuất của mình. Theo quan điểm của người lao động, cơ chế được xác định rõ ràng sẽ giúp giảm bất đồng về tiền thưởng và tạo sự gắn kết giữa hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp với quyền lợi nhân viên.
Tuy nhiên, cuộc đình công dự kiến tại Taoyuan chưa đồng nghĩa toàn bộ hoạt động sản xuất của Micron ở Đài Loan sẽ bị gián đoạn. Công đoàn tại Taichung vẫn đang đàm phán với doanh nghiệp và chưa tổ chức bỏ phiếu quyết định đình công. Mức độ ảnh hưởng đến sản lượng, lịch giao hàng và hoạt động của các nhà máy vì thế vẫn chưa thể xác định.
Đài Loan giữ vai trò chiến lược trong chuỗi cung ứng bộ nhớ AI
Micron sử dụng khoảng 15.000 lao động tại Đài Loan và cho biết đã đầu tư hơn 1.600 tỷ Đài tệ, tương đương khoảng 50 tỷ USD, vào thị trường này. Đài Loan là một trong những trung tâm sản xuất quan trọng của hãng, đặc biệt trong lĩnh vực bộ nhớ phục vụ các ứng dụng công nghệ cao.
Nhà máy Taichung có vai trò nổi bật trong mạng lưới sản xuất của Micron. Việc tranh chấp lao động xảy ra tại cả hai cơ sở Taoyuan và Taichung khiến diễn biến đàm phán trở thành vấn đề cần theo dõi đối với chuỗi cung ứng bộ nhớ toàn cầu.
Tổng thống Đài Loan Lai Ching-te trước đó đã kêu gọi Micron và người lao động tiến hành đàm phán một cách thiện chí, hướng tới giải pháp có thể dung hòa lợi ích giữa hai bên. Trong khi đó, Micron khẳng định tôn trọng quyền của người lao động và cam kết tham gia các cuộc thương lượng trên tinh thần thiện chí.
Nếu tranh chấp chỉ dừng ở một cuộc đình công ngắn, tác động trực tiếp đến nguồn cung có thể được hạn chế. Tuy nhiên, nếu bất đồng kéo dài và dẫn tới gián đoạn sản xuất trên diện rộng, áp lực có thể gia tăng đối với thị trường bộ nhớ vốn đang được hỗ trợ bởi nhu cầu đầu tư AI. Những biến động tại các nhà cung cấp lớn như Micron có khả năng ảnh hưởng đến lịch giao hàng và kế hoạch sản xuất của các doanh nghiệp phụ thuộc vào DRAM và HBM.
Bài toán nhân lực và chia sẻ giá trị trong ngành bán dẫn
Vụ việc tại Micron cho thấy sự phát triển của ngành bán dẫn không chỉ phụ thuộc vào công nghệ, năng lực sản xuất hay vốn đầu tư, mà còn gắn chặt với chính sách nhân sự và quan hệ lao động. Khi nhu cầu AI thúc đẩy doanh thu và lợi nhuận của ngành, việc xây dựng cơ chế đãi ngộ minh bạch có thể trở thành yếu tố quan trọng để giữ chân nhân lực kỹ thuật và duy trì sự ổn định trong vận hành nhà máy.
Đối với Việt Nam, nơi đang thúc đẩy thu hút đầu tư vào bán dẫn và mở rộng năng lực sản xuất điện tử, diễn biến này mang lại một góc nhìn đáng lưu ý. Bên cạnh ưu đãi đầu tư, phát triển hạ tầng và đào tạo nhân lực, doanh nghiệp cần chú trọng chính sách tiền lương, thưởng, phúc lợi và đối thoại với người lao động. Đây là những yếu tố góp phần bảo đảm hoạt động sản xuất ổn định, nhất là trong các lĩnh vực công nghệ cao đòi hỏi kỹ năng chuyên môn và tính liên tục của quy trình.
Trong bối cảnh chuỗi cung ứng bán dẫn ngày càng gắn kết với cuộc đua AI, năng lực cạnh tranh dài hạn không chỉ được quyết định bởi việc mở rộng công suất, mà còn bởi khả năng duy trì đội ngũ lao động có kỹ năng, tạo môi trường làm việc bền vững và phân bổ hợp lý giá trị được tạo ra từ tăng trưởng công nghệ.