Những động thái mới của Xiaomi cho thấy ngành điện tử tiêu dùng toàn cầu đang bước vào giai đoạn tái cấu trúc sâu rộng dưới tác động của AI, khủng hoảng chip nhớ và áp lực địa chính trị công nghệ.
Theo Reuters, Xiaomi vừa công bố lợi nhuận ròng quý I/2026 giảm tới 43%, xuống còn khoảng 6,1 tỷ nhân dân tệ, thấp hơn dự báo của giới phân tích. Nguyên nhân chính đến từ chi phí linh kiện tăng mạnh, đặc biệt là chip nhớ, cùng áp lực cạnh tranh ngày càng lớn trên thị trường smartphone Trung Quốc.
Dù vậy, Xiaomi cho biết sẽ tiếp tục mở rộng mạnh ra thị trường quốc tế như một chiến lược trọng tâm nhằm bù đắp áp lực lợi nhuận trong nước. Công ty đang hướng tới châu Âu, Đông Nam Á, Mỹ Latinh và nhiều thị trường mới nổi khác, đồng thời đặt mục tiêu thâm nhập sâu hơn vào ngành xe điện và hệ sinh thái AI.
Reuters dẫn lời Chủ tịch Xiaomi William Lu cho biết ngành smartphone hiện phải thích nghi với một “trạng thái bình thường mới”, trong đó giá chip nhớ và các linh kiện cốt lõi duy trì ở mức cao trong thời gian dài do nhu cầu AI toàn cầu tăng bùng nổ.
Trong nhiều năm qua, Xiaomi được xem là biểu tượng của mô hình smartphone “giá tốt – cấu hình cao”. Tuy nhiên, sự bùng nổ của AI đang làm thay đổi toàn bộ cấu trúc chi phí ngành điện tử tiêu dùng.
Nhu cầu khổng lồ đối với chip nhớ HBM, GPU AI và hạ tầng trung tâm dữ liệu từ các tập đoàn như Nvidia, Microsoft, Google hay Meta đang khiến nguồn cung DRAM và NAND toàn cầu bị siết chặt. Điều này đẩy giá linh kiện điện tử tăng mạnh và trực tiếp gây áp lực lên các hãng smartphone.
Không chỉ Xiaomi, nhiều hãng điện tử toàn cầu cũng đang phải điều chỉnh giá bán thiết bị do chi phí sản xuất leo thang. Tại Việt Nam, nhiều hệ thống bán lẻ cho biết giá smartphone từ Samsung, Xiaomi và nhiều thương hiệu khác đã tăng từ 5–20% kể từ đầu năm 2026 do tác động từ khủng hoảng chip nhớ toàn cầu.
Theo Counterpoint Research, tình trạng thiếu hụt bộ nhớ có thể kéo dài tới năm 2027 khi các hãng bán dẫn ưu tiên năng lực sản xuất cho AI infrastructure thay vì smartphone truyền thống.
Trong bối cảnh đó, Xiaomi đang tăng tốc đa dạng hóa nguồn thu ngoài smartphone. Công ty đã đầu tư mạnh vào xe điện thông minh, AIoT và hệ sinh thái thiết bị kết nối nhằm xây dựng mô hình tăng trưởng mới.
Reuters cho biết mảng xe điện của Xiaomi hiện đã mang về khoảng 19 tỷ nhân dân tệ doanh thu trong quý I/2026, dù vẫn ghi nhận thua lỗ do chi phí đầu tư ban đầu rất lớn. Xiaomi cũng đang chuẩn bị mở rộng hoạt động xe điện ra thị trường quốc tế, trong đó châu Âu được xác định là điểm đến chiến lược từ năm 2027.
Giới phân tích nhận định Xiaomi đang đi theo mô hình chuyển đổi từ một hãng smartphone sang tập đoàn công nghệ hệ sinh thái toàn diện — xu hướng mà nhiều doanh nghiệp công nghệ Trung Quốc đang theo đuổi trong kỷ nguyên AI.
Tuy nhiên, áp lực cạnh tranh đối với Xiaomi hiện cũng rất lớn. Thị trường smartphone Trung Quốc đang bước vào giai đoạn bão hòa với sự cạnh tranh gay gắt từ Huawei, Honor, Oppo, Vivo và Apple. Theo Omdia, lượng smartphone Xiaomi xuất xưởng quý I/2026 giảm tới 19% — mức giảm mạnh nhất trong nhóm 5 thương hiệu smartphone lớn nhất thế giới.
Trong khi đó, Huawei đang phục hồi mạnh nhờ hệ sinh thái HarmonyOS và chip Kirin nội địa, còn Apple tiếp tục giữ vị thế cao cấp tại nhiều thị trường lớn.
Trước áp lực đó, chiến lược quốc tế hóa được xem là yếu tố sống còn đối với Xiaomi trong giai đoạn tới.
Các chuyên gia cho rằng Đông Nam Á, Ấn Độ, Trung Đông và Mỹ Latinh sẽ tiếp tục là những thị trường tăng trưởng quan trọng nhờ nhu cầu lớn đối với smartphone tầm trung và thiết bị AIoT giá cạnh tranh — phân khúc vốn là thế mạnh truyền thống của Xiaomi.
Ở góc độ rộng hơn, câu chuyện của Xiaomi phản ánh sự chuyển dịch lớn của ngành công nghệ toàn cầu khi AI không chỉ làm thay đổi cấu trúc cạnh tranh của ngành bán dẫn mà còn tác động trực tiếp tới toàn bộ chuỗi giá trị điện tử tiêu dùng.
Trong kỷ nguyên AI, các hãng smartphone không còn cạnh tranh đơn thuần bằng cấu hình hay giá bán, mà phải xây dựng được hệ sinh thái công nghệ tích hợp AI, thiết bị kết nối và nền tảng dịch vụ số quy mô toàn cầu.
Và trong cuộc đua đó, Xiaomi đang bước vào giai đoạn chuyển đổi chiến lược quan trọng nhất kể từ khi trở thành một trong những thương hiệu công nghệ lớn nhất Trung Quốc.