Tư vấn tiêu dùng
Cuộc chạy đua chế tạo ‘trái tim’ của ngành chip hiện đại
Hoàng Hải - Thứ Ba, 01/04/2025 11:50 SA
Vietnet24h - Từ máy tính cá nhân đến trí tuệ nhân tạo, tất cả đều phụ thuộc vào những con chip tiên tiến nhất, và ASML là công ty duy nhất có khả năng tạo ra chúng. Tuy nhiên, tham vọng của các đối thủ đang đe dọa vị thế thống trị của hãng.
Từ CPU của máy tính cá nhân đến GPU dùng trong huấn luyện AI, hầu hết chip xử lý cao cấp hiện nay đều dựa vào hệ thống quang khắc của ASML, công ty Hà Lan có trụ sở tại Eindhoven. Họ là đơn vị duy nhất trên thế giới sở hữu công nghệ in thạch bản cần thiết để sản xuất chip dưới 5 nm.
 
Với các vi xử lý hiện đại chứa hàng tỷ bóng bán dẫn, kích thước nanomet (nm) quyết định mật độ của chúng trên mỗi milimet vuông. Kích thước càng nhỏ, hiệu suất chip càng cao. Ví dụ, chip 5 nm của TSMC có khoảng 173 triệu bóng bán dẫn/mm².
 
Sản phẩm chủ lực của ASML là máy quang khắc EUV (Extreme Ultraviolet Lithography), một cỗ máy khổng lồ nặng 150 tấn, tương đương kích thước hai chiếc Airbus A320 và có giá lên tới 380 triệu USD. Nhưng cũng chính điều này khiến ASML trở thành tâm điểm trong cuộc chiến công nghệ giữa Mỹ và Trung Quốc. Washington đã gây áp lực buộc ASML ngừng cung cấp thiết bị này cho các nhà sản xuất Trung Quốc nhằm kìm hãm sự phát triển bán dẫn của Bắc Kinh.
 
Trung Quốc hiện bị hạn chế tiếp cận máy EUV và đang tận dụng các hệ thống DUV (Deep Ultraviolet Lithography) nhập khẩu trước đây. Các nhà sản xuất Trung Quốc phải thực hiện nhiều lần quang khắc để đạt độ chi tiết mong muốn, nhưng phương pháp này làm tăng độ phức tạp, giảm năng suất và đẩy giá thành sản xuất lên cao.
 
Trung Quốc cũng đang đầu tư hàng tỷ USD để phát triển công cụ quang khắc nội địa. Công ty SMEE được cho là đã đạt bước tiến với hệ thống DUV có khả năng sản xuất chip 28 nm. Nhưng theo chuyên gia Jeff Koch từ SemiAnalysis, công nghệ EUV là một thách thức hoàn toàn khác. “Ngoài việc kiểm soát ánh sáng EUV, Trung Quốc còn phải xây dựng chuỗi cung ứng tương đương với ASML, vốn bao gồm hơn 5.000 nhà cung cấp chuyên biệt.”
 
Canon đặt cược vào công nghệ Nanoimprint Lithography (NIL), một phương pháp "đóng dấu" mẫu mạch trực tiếp lên wafer, tương tự như máy in. Về lý thuyết, NIL có thể đạt độ chính xác nanomet với chi phí thấp hơn 40% so với EUV của ASML. Tuy nhiên, công nghệ này gặp một số thách thức như nguy cơ sai sót trong quá trình phủ nhựa lỏng và số lượng wafer sản xuất được trong một giờ còn hạn chế.
 
Nikon cũng không đứng ngoài cuộc chơi. Từng là nhà cung cấp thiết bị in thạch bản cho Intel vào những năm 1990, Nikon hiện đang hồi sinh công nghệ i-Line để phục vụ các hãng sản xuất chip Trung Quốc.
Ngoài ra, Viện Khoa học và Công nghệ Okinawa (OIST) đã phát triển thiết bị quang khắc EUV đơn giản hơn, với chi phí thấp hơn so với hệ thống của ASML. Nếu được sản xuất hàng loạt, nó có thể định hình lại ngành sản xuất chip toàn cầu.
 
Mỹ đã chi gần 1 tỷ USD để xây dựng trung tâm EUV Accelerator nhằm phát triển máy EUV tiên tiến hơn. Trung tâm này dự kiến cung cấp quyền truy cập vào công nghệ EUV khẩu độ số cao (High-NA EUV) vào năm 2026, mở ra một kỷ nguyên mới trong sản xuất bán dẫn.
 
Cỗ máy High-NA EUV của ASML hoạt động bằng cách bắn 50.000 giọt thiếc nóng chảy vào buồng chân không mỗi giây. Các giọt này lần lượt bị tác động bởi hai xung laser: một xung làm phẳng giọt thiếc, xung còn lại khiến nó bốc hơi, tạo ra plasma siêu nóng – lên tới 220.000 độ C, nóng hơn bề mặt Mặt Trời khoảng 40 lần. Plasma này phát ra ánh sáng EUV có bước sóng cực ngắn, được phản xạ qua hệ thống gương siêu mịn để khắc lên wafer silicon.
 
Công nghệ này có thể ví như một máy chiếu slide siêu tinh vi, trong đó ánh sáng đi qua khuôn in để tạo ra hình ảnh trên bề mặt chip. Nhưng khác với máy chiếu thông thường, ánh sáng EUV của ASML có bước sóng chỉ 13,5 nm, giúp tạo ra những chi tiết siêu nhỏ trên wafer. Trước EUV, công nghệ DUV chỉ có thể tạo ra các chi tiết nhỏ đến 38 nm.
 
Dù đang nắm giữ công nghệ tiên tiến nhất, ASML vẫn không ngừng nghiên cứu để tiếp tục thu nhỏ bước sóng ánh sáng, từ đó sản xuất chip với tiến trình ngày càng nhỏ hơn. Điều này đòi hỏi nhiều gương phản xạ hơn, khiến trọng lượng cỗ máy tăng và mức tiêu thụ điện cũng lớn hơn. Ngoài ra, công nghệ này còn gây ra vấn đề về tiếng ồn trong quá trình vận hành.
 
Dù ASML vẫn là nhà vô địch tuyệt đối trong ngành quang khắc, cuộc đua phát triển các công nghệ thay thế đang nóng lên hơn bao giờ hết. Trung Quốc, Nhật Bản và Mỹ đều tìm cách tạo ra hệ thống sản xuất chip riêng nhằm thoát khỏi sự phụ thuộc vào công ty Hà Lan này. Liệu trong tương lai, ASML có còn giữ được vị thế độc tôn? Cuộc chiến công nghệ này chắc chắn sẽ còn nhiều diễn biến đáng chú ý.
Theo SK hynix: Chip HBM năm 2026 sẽ bán hết trong nửa đầu năm Vietnet24h - SK hynix có kế hoạch hoàn tất thỏa thuận cung cấp chip nhớ băng thông cao quan trọng đối với trí tuệ nhân tạo vào năm sau trong nửa đầu năm nay, theo CEO của nhà sản xuất chip Kwak Noh-jung.
Mỹ không có đủ nhân lực cho ngành sản xuất chip Vietnet24h - Với hàng chục tỉ đô la trợ cấp của chính quyền liên bang, các hãng chip trong nước và nước ngoài đang lên kế hoạch xây dựng hàng loạt nhà máy mới ở Mỹ, hứa hẹn tạo ra hàng chục ngàn việc làm mới. Tuy nhiên, giới chức trách và lãnh đạo trong ngành chỉ ra rằng hiện tại, nước Mỹ không có đủ nhân lực để đáp ứng nhu cầu của tất cả các nhà máy đó.
Tin khác cùng chuyên mục
Tin đọc nhiều
Kính thông minh AI của Samsung và Google cháy hàng đặt trước, thách thức vị thế thống trị của Meta Vietnet24h - Dòng kính thông minh tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) do Samsung Electronics và Google hợp tác phát triển đã bán hết toàn bộ số lượng phân bổ cho đợt đặt trước đầu tiên tại Hàn Quốc và Mỹ, dù giá khởi điểm lên tới 650.000 won, tương đương khoảng 490 USD.
Sự cố Microsoft làm gián đoạn hoạt động tại châu Á, phơi bày rủi ro phụ thuộc vào một nhà cung cấp công nghệ Vietnet24h - Sự cố gián đoạn dịch vụ Microsoft trên phạm vi toàn cầu đã gây ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động của doanh nghiệp và cơ quan chính phủ tại nhiều quốc gia châu Á, khi hàng loạt tổ chức không thể truy cập thư điện tử, công cụ làm việc trực tuyến và các dịch vụ đám mây.
Samsung và Google mở đặt trước kính thông minh AI, thách thức vị thế thống trị của Meta Vietnet24h - Samsung Electronics và Google sẽ bắt đầu nhận đặt trước mẫu kính thông minh tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) từ ngày 12/11/2026, đánh dấu bước tiến thương mại hóa sản phẩm hợp tác giữa hai tập đoàn trên thị trường thiết bị đeo thông minh.
Galaxy Z Fold8: Samsung đưa AI và trải nghiệm màn hình gập lên một tầm cao mới Vietnet24h - Thiết kế mỏng nhẹ, màn hình tối ưu cho đa nhiệm, các tính năng Galaxy AI và khả năng chuyển dữ liệu thuận tiện là những điểm được các nhà sáng tạo nội dung công nghệ tại Đông Nam Á và Châu Đại Dương chú ý khi trải nghiệm Galaxy Z Fold8.
Điều gì thôi thúc những người đầu tiên tại Hàn Quốc mua bộ đôi iPhone mới? Vietnet24h - Ngay trên sân nhà của Samsung, thương hiệu Apple vẫn thu hút được những người mua điện thoại gập, nhưng chính hệ sinh thái và phần mềm mới là yếu tố quyết định khiến họ chọn mua sản phẩm.
Samsung ra mắt Galaxy Buds On, tai nghe thiết kế mở tích hợp AI và điều khiển bằng cử chỉ Vietnet24h - Samsung Electronics chuẩn bị đưa Galaxy Buds On ra thị trường Hàn Quốc ngày 27/10, đánh dấu lần đầu tiên hãng giới thiệu tai nghe không dây sử dụng thiết kế mở.
Samsung nâng cấp Galaxy Z Fold8 Series: Mỏng nhẹ hơn, màn hình gập tối ưu cho AI và đa nhiệm Vietnet24h - Samsung tiếp tục đẩy giới hạn thiết kế điện thoại màn hình gập với Galaxy Z Fold8 và Galaxy Z Fold8 Ultra, tập trung vào ba hướng cải tiến chính: giảm trọng lượng và độ dày, nâng cao độ bền của màn hình gập, đồng thời khai thác không gian hiển thị lớn để phục vụ giải trí, sáng tạo nội dung và làm việc với trí tuệ nhân tạo (AI).
Apple ra mắt HomeView giá 299 USD, đặt Siri AI vào trung tâm ngôi nhà thông minh Vietnet24h - Apple chính thức giới thiệu HomeView, màn hình thông minh tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) có giá khởi điểm 299 USD, đánh dấu bước tiến mới trong chiến lược xây dựng hệ sinh thái nhà thông minh.
Mibro ra mắt đồng hồ chạy bộ AeroPace: Đưa huấn luyện AI đến gần hơn với người dùng phổ thông Vietnet24h - Hãng thiết bị đeo thông minh Mibro vừa giới thiệu AeroPace, mẫu đồng hồ chạy bộ tích hợp hệ thống huấn luyện cá nhân ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), với giá khởi điểm 149,99 euro.
Samsung Galaxy S26 FE tích hợp Galaxy AI, hướng đến trải nghiệm thông minh và sử dụng dài lâu Vietnet24h - Samsung đang định vị Galaxy S26 FE là mẫu smartphone kết hợp các tính năng trí tuệ nhân tạo (AI), camera nâng cấp và khả năng hỗ trợ phần mềm dài hạn, hướng đến người dùng cần một thiết bị phục vụ công việc, sáng tạo nội dung và kết nối trong cuộc sống hằng ngày.
Bộ xử lý máy tính có thể hoạt động bao lâu? Hơn 10 năm nếu được bảo dưỡng đúng cách Vietnet24h - Bộ xử lý trung tâm (CPU) là một trong những linh kiện quan trọng và có giá trị cao nhất trong máy tính.
iPhone Duo: Bước đột phá màn hình gập của Apple vẫn chưa đủ sức thuyết phục Vietnet24h - Chiếc iPhone màn hình gập đầu tiên đánh dấu bước tiến quan trọng của Apple trong phân khúc điện thoại cao cấp.
iPhone Duo tiếp tục đối mặt với lo ngại về độ bền màn hình gập tại Hàn Quốc Vietnet24h - Hai người dùng tại Hàn Quốc phản ánh chiếc iPhone Duo của Apple gặp sự cố màn hình bên trong chỉ vài ngày sau khi mua, làm dấy lên thêm những nghi vấn về độ bền của mẫu điện thoại gập đầu tiên của hãng.
iPhone Duo: Những tính năng người dùng nên trải nghiệm đầu tiên trên iPhone màn hình gập của Apple Vietnet24h - Sau khi iPhone Duo chính thức lên kệ từ ngày 23/10/2026, Apple bắt đầu đưa mẫu iPhone màn hình gập đầu tiên đến tay người dùng tại nhiều thị trường.
Hướng dẫn sử dụng trí tuệ nhân tạo trên thiết bị gia dụng để nâng cao chất lượng sống Vietnet24h - Trí tuệ nhân tạo đang được ứng dụng ngày càng rộng rãi trên các thiết bị gia dụng, giúp người dùng tự động điều chỉnh điều hòa, quản lý thực phẩm trong tủ lạnh và tối ưu hóa quá trình giặt giũ. Thông qua hệ sinh thái nhà thông minh, các thiết bị có thể kết nối với nhau, giảm bớt thao tác thủ công và hỗ trợ xây dựng thói quen sinh hoạt tiện nghi hơn.
Bỏ gần 65 triệu đồng mua iPhone Duo: Có thực sự “đáng đồng tiền bát gạo”? Vietnet24h - iPhone Duo, chiếc iPhone màn hình gập đầu tiên của Apple, có giá khởi điểm 64,99 triệu đồng tại Việt Nam. Sức hấp dẫn của thiết bị không chỉ nằm ở thiết kế mới lạ, mà còn ở khả năng biến một chiếc điện thoại thành không gian làm việc và giải trí lớn hơn, cùng những tính năng chụp ảnh tận dụng hai màn hình.
5 cách bảo vệ tài khoản ngân hàng trước các cuộc tấn công bằng AI Vietnet24h - Làn sóng tấn công chiếm đoạt tài khoản có sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo (AI) đang đặt các ngân hàng trước những thách thức mới, đồng thời buộc người dùng phải nâng cao cảnh giác để bảo vệ tài khoản ngân hàng, mua sắm và các dịch vụ trực tuyến.
iPhone 18 Pro: Nâng cấp đáng chú ý nằm ở camera, pin và tốc độ sạc Vietnet24h - Sau một tuần trải nghiệm thực tế, PhoneArena đánh giá iPhone 18 Pro tiếp tục duy trì thế mạnh của dòng Pro, nhưng những cải tiến đáng chú ý nhất không nằm ở thiết kế mà tập trung vào camera, thời lượng pin, hiệu năng và tốc độ sạc.
Trên tay iPhone Duo: Mẫu iPhone đáng chú ý nhất của Apple trong một thập kỷ Vietnet24h - iPhone Duo tạo ấn tượng mạnh ngay từ trải nghiệm đầu tiên với thiết kế gập, màn hình gần như không thấy nếp gấp và khả năng đa nhiệm được Apple tối ưu hóa. Tuy nhiên, việc chỉ trang bị hai camera sau vẫn là điểm khiến sản phẩm chưa thực sự hoàn hảo.
Galaxy Z Flip 8: Samsung thay đổi cách dùng điện thoại gập Vietnet24h - Galaxy Z Flip 8 không tạo ra bước nhảy lớn về phần cứng, nhưng Samsung đã thay đổi đáng kể cách người dùng tương tác với màn hình ngoài, biến chiếc điện thoại gập vỏ sò thành thiết bị có thể sử dụng nhiều hơn mà không cần mở máy.